Een tuintje op je buik

De titel laat al zien dat dit een boek vol eerlijke informatie is. Misschien herken je wel iets uit de strekking van de titel in de woorden die kinderen gebruiken om de dood en elementen die daarbij te horen proberen te begrijpen. In de inleiding geven de auteurs een eerlijk inkijkje in het maakproces van het boek: ook zij hadden af en toe even pauze nodig wanneer ze zoveel over het leven en de dood aan het nadenken waren. En dan de allerbelangrijkste zin: ‘Dit boek gaat niet alleen over de dood, het gaat ook heel erg over het leven.’

Vijf onderdelen

Het boek bestaat uit vijf hoofdonderdelen die weer opgedeeld zijn in hoofdstukken. Dit maakt het een heel compleet geheel. En op deze manier kun je als leerkracht bijvoorbeeld ook kijken bij welk onderdeel je een specifieke vraag van een kind kunt vinden. Hoe mooi dat je een boek in de klas hebt waarin je altijd iets op kunt zoeken wanneer je merkt dat een bepaald onderdeel van de dood (en dus van het leven) speelt in jouw klas.

• Als het leven ophoudt

• Hoe gaat dat, doodgaan?

• De uitvaart

• Rouwen

• Leven met de doden.

Kijken

‘Maar als je goed kijkt, kun je de dood elke dag tegenkomen. Hij verstopt zich in onze taal en in de buurt waar we wonen.’

Wanneer je de bladzijde omslaat zie je in een soort stripverhaal-vorm waar je de dood allemaal kunt vinden. Een rijk en compleet geheel. Een mooie manier om met de kinderen de beelden te bekijken en samen op te noemen. Kennen ze de uitdrukkingen ook?

Professionals aan het woord

Door het boek heen komen verschillende professionals uit de uitvaartwereld aan het woord. Zo vertelt Martin over zijn werk als uitvaartverzorger en in gedetailleerde tekeningetjes wordt in beeld gebracht welke spullen en attributen hij nodig heeft om het dode lichaam te verzorgen. Een ook Karl (arts), Uli (tuinman op de begraafplaats),  Barbara en Julia (uitvaartverzorgers), Cäcilie (predikant)en Anja (stervens- en rouwbegeleider) komen uitgebreid aan het woord. In heldere taal en ondersteunende illustraties komen de aspecten van hun werk aan het bod.

Intunen

De verschillende onderwerpen uit dit boek kunnen je als leerkracht ondersteunen bij het intunen op de taal van kinderen. Als je goed oplet gedurende een hele gewone onderwijsdag dan merk je dat de dood meerdere keren voorbij komt. Dan kan het fijn zijn om samen met de kinderen een bepaald onderwerp op te zoeken en hier meer over te lezen. Of je bladert na schooltijd even naar het onderwerp wat nu op dit moment naar de voorgrond komt in jouw klas. Dan voel je je wellicht meer gesteund om dit onderwerp te integreren in jouw onderwijs.

Weetjes

Met dit boek laat je aan de kinderen zien: ‘ook hier mogen we het over hebben’. Een absolute verrijking voor de schoolbibliotheek. Door ook deze onderwerpen de klas in te halen laat je aan kinderen zien: ook over de dood mogen we nadenken en vragen stellen. Dit boek bevat heel veel feitelijke informatie. Binnen de vijf hoofdonderdelen biedt dit boek een breed scala aan elementen: in begrijpelijke taal beschreven en rijk geïllustreerd.

Compleet

Ik vind dit zo’n rijk boek. Heb er zelf ook veel van geleerd. Weetjes, moeilijke onderwerpen, gevoelens van rouw, wat is er na dood, symbolen en de dood in andere culturen. En laat ik ook zeker de humoristische invalshoek niet vergeten. Dit hoort er ook bij en maakt het extra toegankelijk. Alles komt aan bod en voor mij is dit een compleet geheel wat van uit allerlei invalshoeken de dood, en dus ook het leven, benadert. De illustraties zijn daarbij in hun detail een echte toevoeging; ze geven lucht aan de woorden en onderwerpen. Dit boek is een absolute aanrader voor alle aanzwengelleerkrachten!

Tips voor in de klas

Stripverhaal. Maak kleine tekeningetjes over waar jij de dood tegenkomt. Dit kunnen voorbeelden uit de buurt zijn of in jouw persoonlijke leven. Laat je inspireren door bladzijde 18 en 19 uit het boek.

Vragen. Aan welke professional wil jij nog iets vragen. Maak met de klas eventueel een vragenpot waar kinderen hun vraag in willen stoppen. Je kunt later terugkomen op een vraag of deze daadwerkelijk aan een professional vragen.